Archiwum Państwowe w Kielcach zostało powołane w 1920 roku na podstawie dekretu Ministerstwo Wyznań Religijnych i Oœwiecenia Publicznego, "O archiwach państwowych i opiece nad archiwami" z dania 7 lutego 1919 roku. Po okresie organizacji rozpoczęło działalnoœć trzy lata póĽniej - 1 stycznia 1923 roku. Można jednak powiedzieć, iż początki tej instytucji sięgają XIX wieku. Bazą stały się bowiem archiwa historyczne - Komisji Województwa Krakowskiego, Rządu Gubernialnego Kieleckiego, RząduGubernialnego Radomskiego i Kieleckiego Urzędu Powiatowego. Pierwsza wzmianka o istnieniu takiej komórki znajduje się w raporcie Denkera z 6 marca 1819 roku (RGR, sygn. 10).

Początkowe lata funkcjonowania Archiwum nie należały do łatwych. Jednoosobowa obsada i trudne warunki lokalowe nie ułatwiały wykonania ogromu postawionych przed placówką zadań. Nowo powstałe Archiwum miało bowiem zabezpieczyć dokumentację z terenu byłej guberni kieleckiej (pow. jędrzejowski, kielecki, miechowski, pińczowski, olkuski, stopnicki i włoszczowski). Pierwszym kierownikiem został Zenon Żurakowski, którego po kilku miesiącach zastąpił Lucjan Głazek. W latach 1923 - 1939 działalnoœć placówki sprowadzała się w zasadzie do gromadzenia, zabezpieczenia, częœciowo do porządkowania zasobu i wydawania kwerend. Zasób w minimalnym stopniu był wykorzystywany przez badaczy i to niemal wyłącznie regionalnych. Wpływały na to niewątpliwie trudne warunki lokalowe, ciasnota w magazynach i przeprowadzki. Pierwsze lokum to 4 pokoje w gmachu byłego pałacu biskupów krakowskich (mieœcił się tam Urząd Wojewódzki). W 1924 zamieniono te pomieszczenia na gorsze (w tym samym budynku), a w 1935 r. przeniesiono Archiwum na parter budynku przy ulicy Mickiewicza 5. Kolejne zmiany lokalowe miały miejsce w 1940 r. Władze okupacyjne przeprowadziły Archiwum do domu przy ulicy Małej 1 i Rynku 18. Powiększono obsadę personalną do 4 pracowników. Pracę w Kielcach podjął wówczas Franciszek Paprocki, wysiedlony przez Niemców z Poznania. Zwiększenie zatrudnienia wynikało z nowego zadania. Niemcy zainteresowani byli wyłączeniem z zasobu kieleckiego akt dotyczących terenów II Rzeczypospolitej, które zosły włączone do Rzeszy, oraz wywiezieniem ich (na początku 1942 r. przewieziono do Katowic 2000 kg akt). Upadek powstania warszawskiego przywiódł do Kielc kolejnych wybitnych archiwów: Piotra Bańkowskiego i Antoniego Rybarskiego. W 1944 roku podjęli oni pracę w tutejszej placówce i choć pracowali krótko, dużo wnieœli w rozwój kieleckiego archiwum.

Po zakończeniu działań wojennych, pierwszoplanowym zadaniem stało się przejęcie tych materiałów, które narażone były na zniszczenie. Przejęto wówczas bogate archiwa rodów i rodzin (akta podworskie). Zasób Archiwum podzielono się na dwa działy. Pierwszy obejmował akta z XIX i początków XX wieku, drugi z lat 1919 - 1939. Placówką kierowali kolejno: Marian Witkowski, Władysław Prawdzik, Jan Pazdur, Stanisław Steczeń.

Na mocy dekretu z 29 marca 1951 roku powstaje nowa sieć placówek powiatowych. W województwie kieleckim obok funkcjonujących już od roku placówek w Końskich Opocznie, Radomiu, Sandomierzu i Starachowicach, otwiera się kolejne w Pińczowie i Jędrzejowie. Taki stan nie trzymał się długo. W 1952 roku zlikwidowano archiwum w Opocznie a w 1975 roku w Końskich. W 1975 roku, w związku z reformą administracyjną kraju oddział w Radomiu został przekształcony w Archiwum Wojewódzkie, podobnie jak palcówka w Sandomierzu. Ta ostatnia od 1985 roku znów stała się oddziałem AP Kielce

W 1951 roku kieleckie władze wojewódzkie przekazały Archiwum Państwowemu do odbudowy i adaptacji zniszczony w 70 % budynek po byłej synagodze przy ulicu Warszawskiej 17, który archiwum zajmuje od 1955 roku

Po Stanisławie Steczniu, który w 1963 roku odszedł na emeryturę, funkcje dyrektorskie pełnili: Jan Naumiuk, Stanisław Marcinkowski oraz (do dziœ) Elwira Szczepaniak.

     &nbspObecnie Archiwum obejmuje swoim zasięgiem byłe województwa kieleckie oraz tarnobrzeskie.